Art. 40 Konstytucji RP stanowi: „Nikt nie może być poddany torturom ani okrutnemu, nieludzkiemu lub poniżającemu traktowaniu i karaniu. Zakazuje się stosowania kar cielesnych..”
CO TO ZNACZY?
bip.brpo.gov.pl
Zakaz stosowania tortur oraz nieludzkiego, poniżającego traktowania albo karania ma charakter
absolutny i bezwzględny. Jest stosunkowo nowym rozwiązaniem w polskim konstytucjonalizmie –
szerszą interpretację tego przepisu znajdziemy u jego źródeł, czyli w regulacjach międzynarodowych.
Jest on zawarty m.in. w: Powszechnej Deklaracji Praw Człowieka z 1948 r., Konwencjach Genewskich
z 1949 r., Europejskiej Konwencji Praw Człowieka z 1950 r., Międzynarodowym Pakcie Praw
Osobistych i Politycznych z 1966 r.
W europejskim systemie ochrony praw człowieka zagadnienie to reguluje przede wszystkim
Europejska Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, która została
podpisana przez Polskę w 1991 r., zaś weszła w życie w 1993 r. Zakaz tortur zajmuje w niej trzecie
miejsce, tuż za obowiązkiem przestrzegania praw i wolności człowieka oraz prawem do życia, co
oznacza, że prawo to można zaliczyć do grona praw stanowiących twardy rdzeń Konwencji,
określanych jako prawa podstawowe.
Artykuł 3 Konwencji wyraźnie podkreśla, że nikt nie może być poddany torturom ani nieludzkiemu
lub poniżającemu traktowaniu albo karaniu chroniąc tym samym jedną z podstawowych wartości
demokratycznego społeczeństwa.
